OCR Interpretation


Zgoda : Wydania dla niewiast. [volume] (Chicago, Ill.) 1900-1913, March 07, 1912, Image 5

Image and text provided by University of Illinois at Urbana-Champaign Library, Urbana, IL

Persistent link: https://chroniclingamerica.loc.gov/lccn/2017218620/1912-03-07/ed-1/seq-5/

What is OCR?


Thumbnail for 5

ZE ŚWIATA.
BOJKOT JĘZYKA POL
SKIEGO W SZKO
ŁACH.
Ukraińcy rozpoczęli w powic
♦ ie Iwsiaityłisfcim agitacvę i '/.wo
lują poitfne zgromadzenia, . na
których namawiają włościan, aby
dzieciom zakazali nauki języka
polskiego w szkole i wogóle od
powiadać na pytania polskie.
ODZNACZENIA POLAKÓW.
Paryska Akademia nauk przy
znała nagrodę* PhillipeauK p. Z.
C.rttóewskiej, nagT.wlę zaś Fanny
Hmtfcn, jak swego cza-su donosili
śmy, uczonemu i pisarzowi, p. J.
Oc horow iczow i. Szkoła sztuk
pięknych przyznała znów p. Blan
ce Marce rów nie, I\»lce i Warsza
wiance, medal trzeciej klasy za
kompozycyę; jest to wyróżnienie
bardzo wielkie i już drucie,
l^zed półtora n/kiem bowiem p.
M. otrzymała 1000 franków na
i^r»>dy państwowej za “|łortret
matki \ Nakoniec kapitana Mto
karskiego, Polaka w służbie fran
cuskiej. mianowano kawalerem
legii honorowej.
O ROZWODACH.
W C zytelni katolickiej miał «>«b
e z \ t ad woka t dr. M i >ra w iecki o
nvz\vodacli. Prelegent wyjaśnił
{>• »1 względem prawnym różnice
międz\ sepnracyą. nnicważi.ie
'oem małżeństwa i rozwodami i
podkreślił to. że według dogma
••t katolickiego rozwody sa nie
dopuszczalne. Pomimo tego ist
:*:Ł’K " Austryi silna agitacya za
wprowadzeniem do ustawodaw
cza r«.zwodów dla katolików, a
nawet niebezpieczeństwo uehwa
enia takiej ustawy, któraby bvła
l.ko zachętą do występy wania z
. < seiola katolickiego dla zawar
cia powtórnych śitibów. W ..ży
wionej dyskusyi wzięli udział
■ • 1 hubie, Orłowski, llausner,
Sienkiewicz i <lr. Kasparek. Pod
nleniono w niej potrzebę oświecc
n:a opinii publicznej o grożaieem
n bezpieczeństwie w formie list
ków ulotnych, aby skutecznie
przeciwdziałać agi tacy i za r«*z
w« alanii.
I
KOBIETY W PRACY ZAWO
DOWEJ W NIEM
CZECH.
Już trzykrotnie, a mianowicie
w r«4cu iHX2, 1895 i i (jo? sporzą
<!zano w Niemczech statystykę
ludnościowi!. Statystyki te cha
rakteryzują jednocześnie podział
pracy zawodowej wśród mężczyzn
i kobiet.
I raca zawodowa kobiet, jak to
wykażą niżej dane statystyczne,
wzmogła się w ostatnich latach
trzydziestu w sposób niebywały.*
Objaw ten nic może rokować na
AJ
przyszłość ji!>tycli nadziei, ko
bieta bow iem odcinana pracą
zawodową, od ogniska nxlzinne
go, od obowiązków domowy di,
nie może naturalnie odpowie
dzieć należycie zadaniom kobiety
— wychowawczymi swego poko
lenia.
Pozatem trzeba uw/.j^l^Hlnić..je
szcze jedno, a mianowicie: wyra
stająca liczba kulńet, pracują
cy*^1 w różnych zawodach wy
twarza ogromną koirkivrencyę, i
obniża zarobki mężczyzn. Kobie
ta zawsze jest pożądanym matę
ryałern roboczym ze stanowiska
przedsiębiorców, gdyż pracuje
zazwyczaj za-1 ezcen.
We wszystkich trzech statys
tykach, o jakich wyżej ws]xun
ii ieliśmy , nic ta*k nic wierzyło,
jak wzrost kobiet sa
modzielnie pracujących. \ tak:
było zawodowo czynnych ko»bot
w r. 1882 — 5 i pół mil., w r.
*895 — • l»oł mil., w r. 1907—
9 1 l>nl mil., z doliczeniem, oczy
wiście, osób v\ służbie domowej.
Przyrost kobiet wymusił z roku
*882 mi 1895 — 19 proc., z roku
iS<>5 na 1907 — 44 proc.
W latach tych było zawodowo
czynnych w ogóle: w r. 18K2 męż.
*.b372-9°5« ko'). 4,259.103:' w r.
*895 męż. 15.506,482. k<b. 5.264,
.*)*: w r. 1907 męż. 18,583.864,
kt b. 8.243.498.
I a,\ w a o w Niemczech połowa
•kobiet w wieku zdolnym do pra
c>' Jcst zatrudniona zawodowo.
W *>y<*lc tworzą kobiety je<lna
trzecią \ "tkich zarobkujących.
W jakich zawodach są zatrnd
nioiic ko.:iiei\? — Statystyka z
r"M1 11)07 wykazuje niemniej jak
-w) za\vi/;U\v kobiecych. W nie
których zawodach tworzą one
nawet przewagę, tak n'p. w prze
myśle tahacznym przewyższają
mężczyzn, tworzą bowiem 56 prc.
pracującwh. \\ rolnictwie zatru
<hn’a >ię blisko 2 mil. kobiet.
Interesująiem jest, że niema w
Niemczech prawie ani jednego
zawodu męskiego, w któr\mby
nie pracowały także kobiety, a
więc są tam nawet kowale, ślusa
rze, koszykarze, geometrzy i t. d.
< ti;i przyczyną przepełnie
nia zawałów przez kubiet\ je>t z
jednej strony fafkt, że przewyż
szają one liczebnie mężczyzn, a
powtóre zmniejszająca się liczba
małżeństw. Kobiety są więc ska
zane na własne siły; stąd pow
staje charakterystyczny na czasy
nasze rmrh emancypacyjny (wal
ka o prawa) kobiet. Ruch ten w
jaskrawy sposób występuje -zcze
j^olnie w Anglii, gdzie tak zwane
sufrażysiki (kobiety walczące o
prawo wybierania posłów) nie
mało robią kłopotu angielskiemu
rządowi.
JAK PRACUJĄ KOBIETY WE
FRANCYI.
\\> Francji jest <ikok> 8 mi
Honńw kobiet, zagrabiających na
własny utrzymanie. Pracują one
. we wszystkich kierunkach: 3,
3*X),ooo zatrudnionych jest w rol
nictwie ; w przemyśle pracuje 2.
.520,000 k«4>iet, w handlu— 780,
000. I ylko liczba stug względnie
jest mała. gdyż «ko!>ietjr francus
kie coraz więcej zajmują filę sa
- mc kuchnią i gospodarstwem do
• inowem.
bardzo interesujące są szfzc
statystyki pracy kobiet w
dziedzinie rolnictwa. Liczą mia
nowicie i55,895 dzierżawczyń
gruntów i 113,000 ogrodnicze#*,
50 kobiet zajmuje się hodowl%
grzybów, 5 myśliwstwem, a 5 in
nych niszczeniem żmiji, 227 ko
Ińet zajmuje się hodowlą koni i
• >slow, 823 hodowlą rogaerzny, a
J/O jest pasterkami owiec.
W kopalniacli francuskich pra
cuje 4,247 kobiet. W cegielniach,
młynach, fabrykach cukru, kuź
niach i t. p. ciężkich z a willach *
nie znajdują kobiety francuskie
zadowolenia, choć i tam pracuje
ich pewna liczba. Rzeźniczek sa
modzielnych jest 58, a .rpraw
czyn 5. Praca w francuskich za
kładach chemiczny cli tak bardzo
niezdrowa, nie odstręcza bynaj
mniej. I2.8(xj robotnic zajętych
jest w fabrykach chemicznych,
203 kobiety są zawodowemi che
miczkami, 1,212 wyrabiają świe
ce’ 405 klej, a 28 kobiet części
Nawet w zawodach -banIzo nie
bezpiecznych pracnją kobiety. W
fabrykach py rot echu icznych pra
cnjc 236 kobiet, a w fabrykach
materyalów wybuchowych io8.
W fabrykach ] wpierw, kartonaży,
<lri!'karniach, litografiach pracuje
otfdem u.Soo kobiet.
W zawodach tkackich pracuje
znacznie więcej kobiet, aniżeli
mężczyzn. Y\ yroby jedwabne,
wełniane, bawełniane, koronki,
wstawki, wstążki i t. p., których
hraneya wielkie nta dochody, s;}
po większej części dziełem ko
biet. W dziedzinie konfekcyi ko
biety wyparły nieomal zupełnie
mężczyzn. Kobiet bowiem pracu
je tam K-to.ooo, a mężczyzn tvłko
too,ooo. l.iczba szwaczek fra*n
ctwkkii przewyższa liczbę fran
cuskiego woj<ska stałego, a same
m<«lyst'ki zaludnić mogłyby dość
znaczne miasto. Jest ich we
Francy i 53.000.
^ Sztukę uprawia płeć piękna we
Francy i w szerokim zakresie.
Śpiewaczek jest 1,247, artystek*
dramatycznych 14^. tancerek
a 177 kobiet oddaje usługi
sztuce, jako modelki. Literatek i
dziennikarek jest 841, lekarek 573
i akuszerek 14,347.
Hzisiaj ideały tak obce »ą na
szej ziemi, żeśmy jc wszystkie
razem Panu Rogu do nieba wrzu
cili.
Z OBCHODU STYCZNIOWE
.. GO DLA DZIECI.
Staraniem Wydziału Kobiet
N. P. dn. 25 łutcjjo odbył się
zapowiedziany obchód stycznio
wy dla dzieci w następującym po
rz.ul-k u.
I roczystość otworzyła urzą
dzająca p. Mary a Sakowska, dyr.
Zarządu Centralnego Z. N. P.
krotką ale treściwą mową zazna
czając, jak ważną rolę odgrywa
ją otochody narodowe urządzane
<lla dzieci; jak podnoszą ducha,
kształcą uczucia i przygotowują
<io przyszłej służby pufdicznej.
Następnie i>owi>fała na przewod
niczącą p. Maryę Kuflewską, pre
zesową Wyda. Kobiet, a na . se
• kretarkę Jadwigę Michalską.
Profesor R. Piątkowski pięk
nie i przystępnie opowiedział
dzieciom przebieg powstania sty
czniowego, zaznaczając kilka
wstrząsających cpi/ą>dów, które
dzieci do łez wzruszyły. Następ
nie objaśniał sz. profesor migaw
kowe »>l>razki, przedstawiające
łnJiaterow' z czasów walk stycz
niowych.
Dzieci polskich szkółek snbot
nic*h i wakacyjnych odśpiewały
bardzo pięknie kilka zwrotek pie
śni *Z dymem, pożarów”. Nastę
pnie Miecio Przybylski wypo
wiedział głośno i ładnie wiersz
p t. Naprzód z oświata. Bardzo
pieguie zagrał na skrzypcach Ku
d(rlf Mróz przy akompaniamencie
1 codora Oiese. Mała Z<*sia Łąc
ka śpiewem swym wzbudziła po
•ł/iw i oklaski. Deklamacya zl>uv
nma Wiara,' Nadzieja i Miłość,
wykonana przez Kleonorę i Won*
«lzię Rajskie, oraz Jadzią Bieliń
ską, ubrane w odpowiednie kiv
styumy i godła, wypadła kit ogól
nemu zadowoleniu. / wielkim
talentem i werwą wykonaj na
fortepianie piękny i trudny utwór
klasyczny l.eoiiard Ślttóyński.
bolesław Bielinki powiedział!
’ k*o każde polskie dziecko o Pol
sce wiedzieć powinno'9. Dobrany
i pięknie ześpiewany chór dzieci
s< bot nich szk«»łek odśpiewał pieśń
/ Ojczyzny mej wygnany
Stetcia Mrozówna deklamowała
głoano i wyraźnie i z przejęciem.
\a zakończenie chór dzieci «rd
śpiewał “Wstań Biały Orle,
wstań”.
I rządzono składką na \Vyższ«|
Szkołę Związkowy i zebrano
Odśpiewano Ho/e coś Polskę.
Całość wypadła nadzwyczaj
pięknie i podniośle. Sala w Domu
Związkowym wypełniona była po
brzegi dziećmi, i publicznością,
która przyznać trzeba, pracę Wy
działu kobiet ii;ul kształceniem i
nnarodawianiem dziatwy naszej
szczerze popiera.
n. co życia nic znają, ci co je
poznali aż do stracenia ostatniej
nadziei, aż do odzyskania naj
pierwszej sposobności — ci M>ią
bajki cudowne.

xml | txt