OCR Interpretation


Zgoda : Wydania dla niewiast. [volume] (Chicago, Ill.) 1900-1913, June 13, 1912, Image 5

Image and text provided by University of Illinois at Urbana-Champaign Library, Urbana, IL

Persistent link: https://chroniclingamerica.loc.gov/lccn/2017218620/1912-06-13/ed-1/seq-5/

What is OCR?


Thumbnail for 5

ZE ŚWIATA
OŚWIATA W GALICYI.
IW roku szkolnym 1911—jj
tylko w 136 gminach galicyjskich
nie było szkół ludowych publi
cznych, lecz w roku przyszłym i
te gminy otrzymają swoje szkoły
publiczne, a więc w Galicyi od d.
x września 1913 r, nie będzie ani
jednej gminy bez szkoły.
Doili IM. SKARGI
dla młodzieży rzemieślniczej ma
stanąć w Krakowie kosztem 400
tysięcy koron. W tym celu odby
ło się posiedzenie pod przewod
nictwem ks. biskupa Sapiechy.
-—— 1
NIEZWYKŁY JUBILEUSZ.
W Krakowie grono nauczycieli
i uczni szkoły wydziałowej św.
Jana Kantego — składało życze
nia swojemu dyrektorowi, Ju
lianowi Maciołowskiemu, z po
wodu ukończenia 50 lat jego pra
cy nauczycielskiej.
OGRODY ROBOTNICZE.
Staraniem Związku kobiet ka
tolickich mają powstać we Lwo
wie w niedalekiej przyszłości o
grody robotnicze.
RADA M. KRAKOWA
uchwaliła, ażeby nowo .przyjęci
do gminy obywatele składali ślu
by, że będą bronili polskości mia
sta, oraz jego interesów i pamią
tek.
MUZEUM UKRAIŃSKIE.
‘Metropolita Szeptycki poświę
cił budynek Muzeum Narodowe
go ruskiego we Lwowie.
66 MILINÓW RUBLI NA
WÓDKĘ.
Z rachunków sporządzonych
przez utrzymujących sklepy mo
nopolowe okazało się, że od roku
1898, a więc przez lat 13 wypito
w Lodzi wódki za 66 milionów
rubli. A w kraju tym tak mało
szkół i tyle nędzy!
HAKATYŚCI NIE PRÓŻNUJĄ
Do pism poznańskich donoszą,
że rząd pruski postanowił nie
składać sejmowi ustawy parcela
cyjnej, której domagają się ha
katyści. Natomiast zwrócił się
do parlamentu z żądaniem wpro
wadzenia na porządek dzienny
obrad nowej ustawy o wzmocnia
niu niemczyzny na kresach, aby
można ją było uchwalić jeszcze
przed zamknięciem obrad.
KARA ZA NAUCZANIE.
Mieszkańcy wsi Poperczyn w
powiecie krasnostawskim w gu
bernii lubelskiej za oddanie swe
go domu na szkołę i nauczanie
dzieci, oraz za współudział w
urządzeniu tej szkoły skazani zo
stali na karę pieniężna od 5 do
25 rubli.
HANDEL. ŻYWYM TOWA- j
REM.
ł\V Wilnie i Rydze wykryto o
gromnie rozwinięty handel ży
wym towarem. Istniały tam spe
cyalne biura, które trudniły się
werbowaniem młodych dziewcząt
z Litwy. Naturalnie ohydnym
tym handlem trudnili się, jak
zresztą we wszystkich podobnych
wypadkach —'żydzi.
ZAGADKOWE KLEJNOTY.
Okazało się, że większość klej
notów , znalezionych u ks. Lie
bego pod Berlinem, jest fałszy*
wa. Liebe z zamiłowaniem zbie
rał różne kamienie i cały ten
zbiór jest war zaledwie kilka ty
sięcy marek. Kielich wysadzany
dyamentanąi zrobiony był w Pa
ryżu, co dowodzi, że nie pocho
dził z Jasnej Góry, tak samo,
jak i we niby drogie kamienie.
POGRZEB HENRYKA
STRUVEGO.
W dniu 21-go maja odbył się
w Eitham uroczysty pogrzeb
znakomitego filozofa polskiego,
Henryka Struvego.
• W dniu pogrzebu wysłano z
Warszawy między innemi, na
stępujące telegramy:
“Wybitnemu uczonemu, byłe
mu profesorowi Szkoły Głównej
w Warszawie, ślą hołd ostatni
wychowańcy wydziału przyro
dniczego na uniwersytecie w
Bonn”.
Zmarły w Anglii, w Eitham,
prof. Henryk Struve, gdzie od
lat wielu mieszkał, zażywał do
brze zasłużonego spoczynku po
wieloletniej uciążliwe, a owocnej
pracy.
Struve urodził się w kaliskiem
we wsi Gąsiorów w 1840 roku.
Ukończywszy gimnazyum w
Piotrkowie, udał się do Niemiec,
gdzie studyował filozofię w Ta
bindze i Jenie. Wezwany na sta
nowisko profesora filozofii w ów
czesnej Szkole Głównej w War
szawie, pozostawał tu aż do prze
kształcenia Instytucyi na uniwer
sytet z językiem wykładowym
rosyjskiem, poczem udał się do
Moskwy, gdzie studyował język
rosyjski i dostatecznie w tym
kierunku przygotowany, otrzy
mał stanowisko profesora na u
niwersytecie warszawskim, gdzie
wykładał filozofię przez długie la
ta, pozostawiwszy niezatarte
wspomnienie na umysłach licz
nych zastępów uczniów. Przed
kilku laty, czując się zmęczonym
i wyczerpanym pół wiekową pra
cą, przeniósł się do Anglii, gdzie
przebywa jego rodzina.
Jednem z najwybitniejszych
dzieł jego był: “Wstęp krytycz
ny do dziejów' filozofii”. Poza tern
pozostawił zmarły cały szereg
dzieł, z zakresu filozofii, estetyki
i krytyki.
/
ZGON EDWARDA STRAS- *
BURGERA. W*
W Bonnie, we Włosech zmarł
znakomity przyrodnik, warsza
wianin, ex^docent Szkoły Głó
wnej, profesor uniwersytetu w
Bonn, Edward Strasburger w
wielu lat 68.
: PRZEMYSŁ NIEMIECKI.
Kapitaliści niemieccy wysłali
na Ruś i Litwę swych inżynierów
ażeby wyszukali odpowiednią
miejscowość dla budowy dwóch
wielkich fabryk narzędzi rolni
czych .
SĄD DLA MAŁOLETNICH.
WMoskwie otwarto -sąd dla
małoletnich. Rozpatrywano jtrż
dwie sprawy, w których małole
tni oskarżali dorosłych o pobicie.
« Z POWODU WOJNY
Z powodu wojny panuje obe
cnie we W łoszech ogromny za
stój w handlu i przemyśle. Około
. 40,000 robotników pozostaje bez
zajęcia.
• ZJAWISKO NA NIEBIE.
W Wielkanoc o godz. 7:29 wie
czorem widziano w Jaksonku
pod Sulejowem gwiazdę spadają
cą nadzwyczajnej jasności. Spa
dała wolno, zostawiając za sobą
długi, jasny warkocz. „ Gwiazda
potem skryła się za chmurą, a jej
warkocz począł się krzywić, roz
dzielać na dwie części, wreszcie
rozpłynął się. Całe zjawisko
trwało około 12 minut.
POLACY W POZNAŃSKIEM.
Według obliczeń urzędowych
stwierdzono zwiększenie się licz
by Polaków w kręgli poznań
skim i olsztyńskim, wogóle zaś
na kresach wschodnich — wzma
ga się żywioł polski, dosięgając
w okręgach przemysłowych 12
procent ogólnej liczby mieszkań
ców.
PRAWO WYBORCZE KO
BIET W SZWECYI OD
RZUCONE.
Pierwsza izba odrzuciła po
długiej dyskusyi 86 głosami prze
ci 58 projekt rządu o nadanie ko
bietom prawa wyborczego do
parlamentu. Druga Izba nato
miast ucbwaliła projekt 140 gło
sami przeciw 66. Z powodu opo
ru pierwszej izby, projekt obe
cnie nie może jeszcze zostać u
rzeczy wistniony.
Ananas.
Dojrzały ananas obrać z łupi
ny, pokrajać w dość grube plastry
i iismarzyć go aż do przezroczy
stości. Następnie wyjąć, os uczyć
na sitach, syrop zaś zlać do bu
telek na soki. Zrobić syrop bar
dzo gęsty tak, żeby po ostudze
niu stwardniał, włożyć w niego
ananas i zaraz odstawić mięsza
jąc srebrną łyżką, a gdy zacznie
zastygać, wyjąć ananas, ułożyć
na sitach i wstawić do letniego
pieca dla obsuszenia.
Pochód na Wawel.
Niezwykle dzieło sztuki rzeź
biarskiej, owoc prawdziwego na
tchnienia i talentu podziwia
Warszawa w salonach Towarzy
stwa zachęty sztuk pięknych. Jest
niem “Pochód na Wawel’' Wa
cława Szymanowskiego, jednego
z najsławniejszych naszych mi
strzów rzeźby. Dzieło to z prze
dziwną, jakoby czarodziejską si
łą wskrzesza najdrożse sercu Po
laka postacie historyczne. Widzi
my nieśmiertelną chwałą opro
mienionych Piastów, Bolesławów
i Kazimierzów, tych “budowni
czych Polski; widzimy Jagiello
nów, ród wielki i sławny nietyl
ko w dziejach naszych, lecz w
dziejach całego świata; patrzymy
na umiłowaną postać Jadwigi,
Jagiełły, Zygmuntów, gdy ojczy
zna nasza stała u szczytu potęgi,
gdy, rzec można, była jednem z
najpotężniejszych państw świata.
Patrzymy na Batorego, Zamoj
skiego,, na Wazów, na Skargę
przepowiadającego upadek matki
ojczyzny, który sprowadzi pycha,
niezgoda i lenistwo jej synów.
Mamy przed oczyma odwieczny
Wawel, widzimy,, jak ten naj
świetniejszy korowód najwięk
szych w dziejach naszych postaci
odwiedza królewską siedzibę
swoją.
Jak obrazy Jana Matejki, owa
“Bitw^a Grunwaldzka”, “Unia
Lubelska”, owo “Kazanie Skar
gi” — tak i “Pochód na Wawel”
Szymanowskiego będzie prawdzi
wym Wejnotem sztuki polskiej,
budzić będzie najdroższe wspo
mnienia i najszlachetniejsze u
czucia narodowe. “Pochód na
Wawel” wielkich duchów dzie
jów naszych ma ozdobić wnę
trze odnawianego obecnie Zam
ku królewskiego na Wawelu.
Piękna to myśl, którą kaJ.de ser
ce polskie zrozumie i odczuje. Ta
ka pamiątka narodowa w cza
sach dzisiejszych, ofiarowana na
Wawel, raduje i cieszy, podnosi i
•krzepi serce.
Wychowanie to sztuka, której
wykonywanie musi być udosko
nalane przez wiele pokoleń. Ka
żde pokolenie uposażone w wia
domości pokolenia poprzedzają
cego, co raz to lepiej może usku
tecznić wychowanie, któregoby
wszystkie skłonności przyrodzo
ne człowieka proporcyonalnie i
celowo rozwijało i tym sposobem
cały rodzaj ludzki prowadziło ku
jego przeznaczeniu.
Z tak krzywego drewna, z ja
kiego jest zrobiony człowiek, nie
da się wyciosać nic zupełnie pro
stego, tylko przybliżenie się do
tej idei jest nam zadane przez
przyrodę.
Filozof praktyczny, nauczyciel
mądrości nauką i przykładem —
to właściwy filozof. Bo filozofia
— to idea doskonałej mądrości,
ukazującej nam ostatnie cele ro
zumu ludzkiego.

xml | txt